مزایا و معایب بتن آرمه

در این مطلب قصد داریم راجع به مزایا و معایب بتن آرمه صحبت نماییم.

مصالح مختلفی مثل فولاد ، چوب ، مصالح بنایی و بتن ممکن است به عنوان گزینه هایی برای ساخت یک بنا مطرح باشند. این گزینه ها برای بسیاری از سازه های متداول وجود دارند ؛ اگرچه در ساخت اسکلت سازه های بلند ، ممکن است به فولاد و بتن محدود گردند. با این وجود امروزه بتن آرمه به عنوان یک گزینه ی قابل اعتماد برای ساخت بسیاری از سازه های کوچک و بزرگ محسوب می گردد ؛ به طوری که شاید بتوان از آن به عنوان مهم ترین ماده ساختمانی موجود با کاربردی فراگیر در تمام دنیا نام برد.

امروزه بسیاری از ساختمان های کوچک و بزرگ ، پل ها ، سد ها ، تونل ها ، کانال ها ، قطعات پیش ساخته بتنی (دیوار بتنی ، نیوجرسی بتنی ، قرنیز بتنی ، فیسینگ بتنی و …) ، مخازن و تانک ها ، دیواره های حائل ، لوله ها و روسازی ها از بتن آرمه ساخته می شود.

موفقیت قابل توجه بتن آرمه نسبت به سایر مصالح ساختمانی و به خصوص فولاد در کاربرد فراگیر آن را می توان مرهون موارد زیر دانست :

  1. بتن مقاومت فشاری قابل قبولی در مقایسه با بسیاری از مصالح ساختمانی دیگر دارد.
  2. تمامی اجزاء تشکیل دهنده ی بتن (به جز سیمان) به عنوان مصالح محلی و ارزان قیمت محسوب می شوند. تقریبا در همه جا می توان آب ، ماسه و شن را از فواصل نزدیک به محل بتن ریزی حمل نمود که این مساله منجر به سهولت و رغبت بیشتر به بتن و ارزان تر تمام شدن آن خواهد داشت.
  3. بتن را می توان به سهولت به هر شکل دلخواه درآورد. با ساختن قالب مناسب ، تقریبا هر گونه مقطع سازه ای و شکل معماری را می توان از بتن آرمه تولید نمود. در مقابل ، مقاطع فولادی در ابعاد مشخص و در کارخانه تولید می شوند و تولید مقاطع خاص از مصالح فولادی گاه مشکل و یا غیر ممکن خواهد بود.
  4. بتن مقاومت بسیار خوبی در مقابل آتش دارد. یک ساختمان بتن آرمه می تواند ساعت ها در مقابل آتش سوزی های مهیب مقاومت کند بدون آنکه فرو ریزد. این مساله فرصت کافی برای مهار آتش و نیز تخلیه ی ساختمان از نفرات و اموال را فراهم می کند. در مقابل ، یک ساختمان فولادی در برابر آتش سوزی کاملا ضعیف خواهد بود. فروریزی برج های دوقلوی نیویورک که در واقعه ی 11 سپتامبر سال 2001 مورد حمله قرار گرفتند ، به دلیل اسکلت فولادی آنها بود. چنانچه این برج ها از مصالح بتن آرمه ساخته شده بودند جان هزاران انسان و نیز میلیون ها دلار ثروت  موجود در آنها حفظ می شد.
  5. بتن همچنین مقاومت خوبی در مقابل رطوبت و آب دارد. اگر آب در تماس با بتن ، حاوی بعضی از یون ها از قبیل یون سولفات و یا یون کلر نباشد برای بتن و حتی میلگردهای موجود در بتن مشکلی ایجاد نمی کند.
  6. اجزاء بتن آرمه از صلبیت بالایی برخوردار هستند و به همین دلیل معمولا ساکنان یک ساختمان بتن آرمه در هنگان وزش شدید باد و یا تحرک زیاد همسایگان ، لرزه ای را احساس نمی کنند و آرامش آنها حفظ می شود.
  7. اجزاء بتنی در مقایسه با سازه ی فولادی به صورت ذاتی به محافظت و نگهداری کمتری نیاز دارند. به خصوص اگر بتن ریزی به صورت متراکم انجام گرفته باشد و در قسمت های در تماس با هوا از بتن هوادار استفاده شده باشد ، پس از شروع بهره برداری از سازه ی بتن آرمه تقریبا نیاز به مراقبت ویژه ای نیست.
  8. بتن در مقایسه با سایر مصالح ساختمانی ، عمر بهره دهی بسیار طولانی دارد. تحت شرایط مشخص ، یک سازه ی بتن آرمه می تواند برای همیشه بدون کاهش در ظرفیت باربری مورد استفاده قرار گیرد. این مساله مبتنی بر این واقعیت است که بتن در طول زمان نه تنها کاهش مقاومت ندارد بلکه با گذشت طولانی زمان با تحکیم بیشتر سیمان ، افزایش مقاومت نیز خواهد داشت. با این وجود ، تاثیر عوامل مخرب محیطی و یون های مهاجم ممکن است دوام بتن را در طول زمان به مخاطره بیندازد.
  9. بتن در بعضی از اجزاء سازه ای نظیر پی ها ، دیواره های زیر زمین و شمع ها ، به عنوان تنها گزینه اقتصادی محسوب می شود.
  10. اجرای بتن و سازه ی بتن آرمه در مقایسه با سایر مصالح نظیر فولاد و یا حتی چوب ، نیاز به نیروهای اجرایی و کارگران با مهارت بالا ندارد.
مزایا و معایب بتن

از طرف دیگر برای بتن ، نقاط ضعفی را نیز می توان برشمرد که گاه ممکن است رغبتی برای استفاده از سایر مصالح ساختمانی را فراهم آورد.

این نقاط ضعف عبارتند از :

  1. مقاومت کششی بتن بسیار پایین بوده و در حدود یک دهم مقاومت فشاری آن است. این مساله استفاده از فولادهای مسلح کننده در ناحیه کششی بتن را اجتناب ناپذیر می کند. با این وجود معمولا در ناحیه ی کششی ، ترک هایی ایجاد می شود که لازم است با تمهیدات خاص ، عرض این ترک ها را محدود نمود. چنین ترک هایی ممکن است در موارد خاص ، زمینه ی نفوذ آب یا رطوبت یا یون های زیان آور را فراهم کنند.
  2. برای اجرای بتن درجا نیاز به قالب بندی و نیز مهار گذاری و شمع بندی است. هزینه مصالح مصرفی برای قالب بندی ، هزینه ساخت قالب ، هزینه لازم جهت نصب قالب و براشتن آن و نیز هزینه مصالح شمع بندی و هزینه نصب و برداشتن آن برای نگه داری بعضی از اجزاء نظیر دال ها و تیرها قبل از سخت شدن بتن ، مبالغ قابل توجهی را به خود اختصاص می دهند که به 30 تا 50 درصد کل هزینه ی اجرای سازه ی بتن آرمه بالغ می شود.
  3. مقاومت پایین تر به ازای واحد وزن بتن در مقایسه با فولاد ، منجر به سنگین تر شدن اعضای بتن آرمه می شود. مقاومت فشاری بتن معمولی حدود 5 تا 10 درصد مقاومت فولاد بوده و وزن مخصوص آن حدود 30 درصد وزن مخصوص فولاد است. بدین ترتیب مقاومت به ازای واحد وزن بتن حدود 6/1 تا 3/1 همین کمیت برای فولاد خواهد بود. وزن بیشتر اجزای بتنی به خصوص در دهانه های بلند به عنوان یک موضوع اساسی تلقی شده و بار مرده ی عضو بتنی تاثیر قابل توجهی بر میزان لنگر خمشی در عضو خواهد گذاشت. این مساله همچنین میزان بار زلزله را افزایش می دهد. از طرفی همین مساله منجر به اشغال فضای بیشتری توسط ستون ها و تیرها خواهد شد که ممکن است از نظر معماری مطلوب نباشد.
  4. کنترل کیفیت بتن یک کنترل کارگاهی است و نسبت به کنترل کیفیت فولاد که در کارخانه انجام می شود به مراتب پایین تر خواهد بود. خصوصیات بتن به تغییرات نسبت اجزاء ، شرایط اختلاط ، نحوه ی جای دادن و ویبره و نیز شرایط مراقبت ، بستگی زیادی خواهد داشت که ممکن است تمام یا بعضی از این شرایط در کارگاه دستخوش تغییر شده و به خوبی رعایت نگردد.
  5. بتن تغییرات حجمی وابسته به زمان دارد. این تغییرات حجمی که عمدتا با پدیده های افت و خزش مرتبط هستند با گذشت زمان ترک خوردگی هایی را ایجاد می کنند و تغییر شکل و خیز اجزاء را افزایش می دهند.

جهت مطالعه مطالب لاتین در ارتباط با این موضوع ، روی لینک زیر کلیک نمایید :

(بتن آرمه)

مطالعه مقالات مربوطه

فوم بتن
دیوار پیش ساخته بتنی

فوم بتن

فوم بتن بتن به عنوان یک مصالح مهم در امر سازه به شمار می رود و با توجه به موارد استفاده زیاد از این مصالح

ادامه مطلب »
بتن سبک
دیوار پیش ساخته بتنی

بتن سبک

بتن سبک امروزه صنعت تکنولوژی در دنیا درحال پیشرفته شدن است تا بتواند زندگی را برای ما انسان ها آسان تر کند. این پیشرفت در

ادامه مطلب »
اتوکلاو بتن
دیوار پیش ساخته بتنی

دستگاه اتوکلاو

دستگاه اتوکلاو اتوکلاو (Autoclave) از دو کلمه Auto به معنی خودکار و Clave به معنی قفل شونده تشکیل شده است و در کل به معنی

ادامه مطلب »
اشتراک گذاری در facebook
Facebook
اشتراک گذاری در twitter
Twitter
اشتراک گذاری در linkedin
LinkedIn

بسیار باعث دلگرمی ماست اگر نظرتان را در پایین همین صفحه بنویسید. سپاسگزاریم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *